عملیات نجات یک کبوتر چاهی در حوزه ریاست سازمان

معلوم نیست از کجا به داخل کانال های تعبیه شده در سقف راه پیدا کرده بود. صدای پاهای کوچکش از سقف شنیده می شد ولی هر قدر همکاران تلاش کردند حاضر نشد از این کانال خارج شود.

هر چه دریچه بود باز کردند، هر چه حیله بود به کار بردند ولی بیرون نیامد که نیامد. بالاخره یک نفر پیشنهاد داد شب که می روید چراغی را در کنار یکی از دریچه ها روشن بگذارید. این پیشنهاد موثر بود. صبح که آمدم گفتند کفتر در اتاق خانم لاهوتی پیدا شد و آزادش کردند. 

تصاویر مربوط به عملیات نجات است که طی دو روز بارها تکرار شد و البته جور دیگری نتیجه داد.

شمال کشور و تلاش برای حل مشکلات

ِبرای دوستانی که در مورد شمال کشور، وضعیت جنگل ها و پسماند سوالاتی دارند گزارش سفر معاون سازمان و برخی از اقدامات در دست اجرا و پیگیری را می آورم:

سازمان حفاظت محیط زیست پیگیر توقف دفن زباله در جنگل های شمال کشور

ارایه تسهیلات ریالی ١۵ درصد و ارزی ۶ درصد به متقاضیان پروژه های زیست محیطی

معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: متقاضیان پروژه های زیست محیطی تسهیلات ریالی ١۵ درصد و ارزی ۶ درصد از صندوق توسعه ملی می گیرند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سازمان حفاظت محیط زیست (پام)، سعید متصدی در حاشیه بازدید از مرکز دفن زباله سراوان و مرکز تولید کود کمپوست رشت افزود: بر اساس توافق صورت گرفته با رییس صندوق توسعه ملی مقرر شد این تسهیلات در فاز اول به شهرداری ها برای توسعه پروژه های زیست محیطی اختصاص یابد.

وی افزود: اولویت نخست سازمان حفاظت محیط زیست حل اساسی مشکل پسماند و پساب در استان های شمالی است که در این راستا در تلاشیم با تکنولوژی های روز دنیا این مغضلات را برطرف کنیم.

معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست در گفتگو با خبرنگار سایت خبری محیط زیست ایران، با اشاره به این که استفاده از نیروگاه های زباله سوز و تبدیل زباله به کود کمپوست دو موضوع اول در زمینه ساماندهی پسماندهاست تصریح کرد: اصلا موافق دفن بهداشتی و سوزاندن غیراصولی پسماندها نیستیم چرا که این گونه اقدامات علاوه بر ایجاد مشکلات عدیده زیست محیطی موجب تخریب مناظر در استان های شمالی می شود.

وی زباله را سرمایه ای ملی برای کشور عنوان کرد و گفت: در عین حال بر اساس تبصره یک ماده ٣٨ قانون ارزش افزوده، یک درصد فروش سالانه واحدهای آلاینده به عنوان عوارض اخذ و در اختیار شهرداری ها برای توسعه پروژه های زیست محیطی قرار می گیرد.

تالاب انزلی و مدیریت پسماند؛ ضرورت های گیلان 

همچنین هفته گذشته در جمع همراهان معاون اول رییس جمهور به گیلان سفر کردم و از تالاب انزلی بازدیدی داشتیم. امسال مبلغ ۱۰ میلیارد تومان برای احیای تالاب انزلی اختصاص یافته است. متاسفانه بسیاری از دستگاه‌های دولتی در وضعیت نابسامان تالاب انزلی سهیم هستند و اکنون فرسایش خاک و ورود فاضلاب‌های صنعتی و پسماندها از عمده‌ترین معضلاتی است که این تالاب بین‌المللی را تهدید می‌کند. پس از تكميل مطالعات و با همكاري مركز همكاري های بين المللي ژاپن، برنامه اقدام براي نجات انزلي با شش محور هم اکنون در دست اجراست.

در مورد وضعیت ناگوار پسماندها هم باید بگویم که براساس قانون مدیریت پسماند که در سال 1383 به پیشنهاد دولت به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید و آیین‌نامه اجرایی آن، تکلیف پسماندهای خانگی به‌عهده شورای شهر و شهرداری‌هاست و این دو نهاد برای جمع‌آوری پسماندهای خانگی از مساعدت دولت برخوردارند. درعین حال البته اجرای طرح‌های بازیافت مهم است و در این زمینه نقش مردم در تفکیک زباله‌ها از مبدا اهمیت دارد. در شوراي اداري گيلان به اراده دولت براي ارائه تسهيلات و جلب مشاركت مردم در طرح هايي مانند توليد انرژي از زباله اشاره شد. 

همچنین در کمیسیون کلانشهرها، آیین‌نامه ای جديد مربوط به پسماند تصویب و به دولت ارائه شده است. شهرداری‌ها تا پایان سال باید برنامه های مدیریت پسماند خود را به سازمان حفاظت محیط‌ زیست ارائه دهند.

مدیران و معاونین سازمان حفاظت محیط زیست در عسلویه

معاون آموزش و پژوهش، معاون محیط زیست انسانی و مدیرکل آموزش و مشارکت های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست، همچنین مدیران کل محیط ز یست استان بوشهر و هرمزگان روز جمعه 28 آذر ماه از تاسیسات عسلویه بازدید کردند و پای صحبت گروههای مختلف مردم نشستند. 

حسین دلشب مدیر کل حفاظت محیط زیست استان بوشهر در مورد گزارش ارائه شده از پارک ملی دریایی نایبند گفت: احیای پارک ملی نایبند در دستور کار اداره کل محیط زیست بوشهر قرار گرفته و با حصارکشی مرز و محدوده این منطقه مشخص شده و در حال حاضر در حال احداث برجک دیدبانی هستیم.

دکتر مهناز مظاهری معاون آموزش و پژوهش سازمان حفاظت محیط زیست نیز در جمع مردم منطقه از نقش و اهمیت سازمان های مردم نهاد در رابطه با حفاظت از محیط زیست سخن گفت و سیاست های این سازمان را در قبال صنایع آلاینده و احداث صنایع جدید تشریح کرد.

دکتر سعید متصدی معاون محیط زیست انسانی سازمان هم گفت: این سازمان به دنبال حفظ حقوق مردم و طبیعت است و برای اینکار از ابزارهای مختلفی همچون ارزیابی زیستی استفاده می کند. وی ادامه داد: در خصوص پروژه های صنعت انرژی در این منطقه، بخشی دارای ارزیابی زیست محیطی بوده و بخش دیگر نیز در حال بررسی است تا بتوانیم بیشترین منفعت را به محیط زیست و جوامع محلی برسانیم.

متصدی به مردم منطقه اطمینان داد اجازه نخواهیم داد هیچ اقدام و یا صنعت ضد محیط زیستی مخل سلامت مردم انجام شود.

مجید وفادار مدیرکل حفاظت محیط زیست هرمزگان نیز در جریان این بازدید، به سوالات حاضرین درباره خطوط انتقال نیرو، مسایل زیست محیطی منطقه و واحد های صنعتی منطقه پاسخ داد .

محمد درویش مدیرکل دفتر آموزش و مشارکت های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست در جریان این بازدید به نقش و اهمیت سمن ها و سازمان های مردم نهاد اشاره کرده و از آنان خواست تا مثل همیشه بازوی سازمان حفاظت محیط زیست باشند. 

نصوری رییس دانشگاه آزاد اسلامی و رییس بیمارستان پارسیان عسلویه نیز در این باره گفت: دانشگاه آزاد اسلامی مرکز استان از معاونین سازمان حفاظت محیط زیست برای بازدید از شهرستان پارسیان دعوت کرد که خوشبختانه با حضور خانم دکتر مظاهری، آقای دکتر متصدی و مهندس درویش به سوالات مطرح شده توسط سازمان های مردم نهاد و اهالی شهرستان و مسئولین منطقه پاسخ داده شد.

وی ادامه داد: مرکز شهرستان پارسیان با تاسیسات عسلویه 20 کیلومتر فاصله دارد و مسائل زیست محیطی عسلویه و آلایندگی آن در قسمت های دریایی، هوا و آب های زیرزمینی که مستقیما روی انسان ها و محیط تاثیر میگذارد از نگرانی های مردم منطقه بحساب می آید.

سه شنبه 23 دی هم خودم به همراه کاروان رییس جمهور برای دیدار با مردم شریف بوشهر عازم آن منطقه شدم و پس از دیدار مردمی در استادیوم، از کاروان جدا و برای بازدید از اقدامات محیط زیستی فاز ١۵ پارس جنوبی به آنجا رفتم. از مدت ها قبل گزارش های متعددی را در این مورد داشتم و در محل نیز مسئولین نفتی از اقدامات ١٧ ماه اخیر گزارش دادند. به نظر می رسد در دولت یازدهم پس از سال ها رکود و بی برنامه گی، تحرک خوبی برای تولید گاز طبیعی مورد نیاز کشور و کاهش مخاطرات زیست محیطی به ویژه آلودگی هوا در شرف وقوع است. 
در عسلویه هم توانستم با مردم، نمایندگان تشکل های مدنی و مسئولین دیدار و گفت و گو کنم و در مورد مشکلات و اقدامات صورت گرفته صحبت کنیم. 

در بازگشت با هلیکوپتر فرصتی شد تا بازدیدی هوایی از مناطق بی نظیر خلیج فارس داشته باشم و چند عکس بگیرم. این عکس منطقه حفاظت شده مُند شامل ارتفاعات، رودخانه مُند و جزیره ای است که خانه میلیون ها پرنده مهاجر در دوران خاصی از سال است.

میلاد عیسی بن مریم مبارک باد؛ ادب الهی حضرت مسیح

ادب و اخلاق نیک از ویژگی های اصلی پیامبران و انسان های بزرگ است. برخی به همین استناد، رفتار مبتنی بر آموزه های انبیاء را ادب الهی می نامند. در حدیثی قدسی آمده که خداوند هیچ پیامبری را برنگزید مگر اینکه او را به صبر و شکیبایی و ادب الهی امتحان کرده است. 
خیلی ها معتقدند که ادب الهی ملاک ارزیابی شخصیت افراد است. اما مصادیق این نوع ادب و رفتار را در کجا می توان یافت؟ 
داستان های قرآن از زندگی انبیاء بیانگر این ادب الهی است. اگر از این منظر به قصص قرآن کریم نگاه کنیم، پیامبران را در موقعیت های مختلف با برخوردهای قابل تامل می بینیم. مثلا انبیاء در موارد متعددی با منتقدین، مخالفین و حتی هتاکان صبورانه برخورد کرده و در مقابل خواسته ها و انتظارات آنها از خویش تحمل و مدارا نشان می دادند. 

سالروز میلاد عیسی بن مریم مناسبتی برای بیان این موضوع از داستانی در سوره مائده است. آیه 110 این سوره به نعمات خداوند که بر عیسی بن مریم و مادرش نازل شده اشاره دارد:

اذ قال الله یا عیسی ابن مریم اذکر نعمتی علیک و علی والدتک اذ ایدتک بروح القدس تکلم الناس فی المهد و کهلا و اذ علمتک الکتاب و الحکمه و التوراه و الانجیل و اذ تخلق من الطین کهیئه الطیر باذنی فتنفح فیها فتکون طیرا باذنی و تبری الاکمه و الابرص باذنی و اذ تخرج الموتی باذنی و اذ کففت بنی اسرائیل عنک اذ جئتهم بالبینات فقال الذین کفروا منهم ان هذا الا سحر مبین –  به یاد آور هنگامی را که خداوند به عیسی پسر مریم گفت متذکر نعمتی که بر تو و مادرت دادم باش، زمانی که تو را به وسیله روح القدس تقویت کردم که در گهواره و به هنگام بزرگی با مردم سخن می گفتی، و هنگامی که کتاب و حکمت و تورات و انجیل بر تو آموختم، و آنگاه که به فرمان من از گل چیزی به صورت پرنده می ساختی و در آن می دمیدی و به فرمان من پرنده ای می شد و کور مادرزاد و مبتلا به بیماری پیسی را به فرمان من شفا می دادی، و مردگان را نیز به فرمان زنده می کردی، و هنگامی که بنی اسرائیل را از آسیب رسانیدن به تو بازداشتم در آن موقع که دلایل روشن برای آنها آوردی ولی جمعی از کافران آنها گفتند این ها چیزی جز سحر آشکار نیست.

یادآوری معجزات حضرت عیسی، دلایل و شواهدی بر مقام، موقعیت و نفوذ وی در میان جامعه است. با این حال در آیه بعد می فرماید: و اذ اوحیت الی الحواریین ان امنوا بی و برسولی قالوا آمنا و اشهد باننا مسلمون – به یاد آور زمانی را که به حواریون وحی فرستادیم به من و فرستاده من ایمان بیاورید، آنها گفتند ایمان آوردیم و گواه باش که ما مسلمانیم. 
اما همین حواریون بعد از مشاهده معجزات عیسی بن مریم و اذعان به رسالتش باز هم او را مورد سوال قرار می دهند که: اذ قال الحواریون یا عیسی ابن مریم هل یستطیع ربک ان ینزل علینا مائده من السماء قال اتقوا الله ان کنتم مومنین –آن هنگام که حواریون گفتند ای عیسی بن مریم آیا پروردگار تو می تواند مائده ای از آسمان نازل کند؟ او (در پاسخ) گفت از خدا بپرهیزید اگر با ایمان هستید.

در واقع حواریون به نوعی خداوند و قادر بودنش را که از صفات اصلی الوهیت است مورد سوال قرار داده و از عیسی سوال می کنند آیا پروردگارت چنین توانی دارد؟ حضرت عیسی هم در پاسخ می گوید اگر مومن هستید از خداوند پروا کنید.

ولی این خطاب پیامبر همراه با ناراحتی و عتاب و نکوهش نیست. حواریون در توضیح این انتظار و درخواستشان می گویند: قالوا نرید ان ناکل منها و تطمئن قلوبنا و نعلم ان قد صدقتنا و نکون علیها من الشاهدین –  می خواهیم از آن بخوریم و دل های ما مطمئن گردد و بدانیم که به ما راست گفته ای و بر آن گواه باشیم.

در واقع حواریون دچار شک و سوال شده و به اصطلاح امروزی، راست آزمایی کرده اند. اما نه تنها با عصبانیت پیامبرشان مواجه نمی شوند بلکه عیسی بن مریم در پاسخ به درخواست انها دعا می کند: قال عیسی ابن مریم اللهم ربنا انزل علینا مائده من السماء تکون لنا عیدا لاولنا و آخرنا و آیه منک وارزقنا و انت خیرالرازقین –  عیسی عرض کرد خداوندا، پروردگارا، مائده ای از آسمان بر ما بفرست تا عیدی برای اول و آخر ما باشد و نشانه ای از تو و به ما روزی ده که تو بهترین روز دهندگانی.

خداوند هم در پاسخ، دعای عیسی را مستجاب کرده و قال الله انی منزلها علیکم فمن یکفر بعد منکم فانی عذبه عذابا لا اعذبه احدا من العالمین – خداوند گفت من آن را بر شما نازل می کنم و هر کس از شما انکار ورزد وی را عذابی کنم که هیچیک از جهانیان را عذاب نکرده باشم.

این آیات به روشنی فضایی حاکی از گفت و گو، مدارا و تحمل را میان حضرت عیسی و حواریون نشان می دهد که اگر قرار است برخورد و عذابی هم باشد بر عهده خداست و نه پیامبر و انسان ها. فضایی که در آن شک و انکار وجود دارد و روابط ناشی از تبعیت محض نیست. رفتار پیامبر خدا در اینجا نوعی از ادب الهی را به تصویر می کشد؛ درسی از ادیان که چگونه باید در رفتار با جامعه، مردم و حتی مخالفین و زیاده خواهان مدارا کرد. 

این الگویی برای زمامداران و رهبران دینی است که با مردم و به خصوص جوانان و آینده سازان چگونه رفتار کنند تا دین تداعی کننده فشار و تحمیل و برخوردهای خشن و متعصبانه نباشد. ادب الهی و رفتار انبیاء که به کرات در قصص قرآن حاکی از چنین برخوردهایی هست امروز نیز ملاک سنجش افراد قرار می گیرد.

در ضمن به مناسبت میلاد حضرت عیسی (ع) در پورتال سازمان حفاظت محیط زیست مقاله ای از خواهر روحانی ماری جوری کینان از کلیسای کاتولیک در مورد دیدگاههای مسیحیت در باب طبیعت انتشار یافته که دوستان را به مطالعه آن دعوت می کنم. 

آشوراده واگذار نشده است

برای دوستانی که در این موارد سئوال کرده اند خلاصه توضیحاتم در برنامه اصل 50 را اینجا می آورم:

واگذاری منطقه «آشوراده» به هیچ‌وجه ممکن نیست

خبرگزاری تسنیم:رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در خصوص جزیره آشوراده گفت: تنها ۱۰ درصد آشوراده مربوط به گردشگری طبیعی است و واگذاری این منطقه به هیچ‌وجه ممکن نیست، چرا که جزو اراضی ملی است.

به گزارش خبرنگار محیط زیست خبرگزارش تسنیم، معصومه ابتکار رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در برنامه اصل پنجاه در خصوص جنگل ابر اظهار داشت: ما در کشورمان مسائل زیادی مانند مسئله جاده جنگل ابر را پیش رو داریم که باید بگویم توسعه در خصوص جاده جنگل ابر ضرورت ندارد و نیازی به جاده نیست. در حقیقت در برخی مناطق نیاز به جاده نبوده و نباید در تمام نقاط کشور جاده وجود داشته باشد یا برای هر روستا جاده بین شهری احداث کنیم بنابراین بر اساس استانداردها باید این اتفاقات رخ دهد.

وی ادامه داد: در خصوص جنگل ابر آسیب‌های زیست محیطی جدی به دلیل عملیات عمرانی گذشته رخ داده و تهدید جدی در این زمینه وجود دارد که ما خواستار روند توقف اجرایی در خصوص جاده جنگل ابر شدیم و این موضوع را به نظر کارشناسی موکول کردیم و اکنون این امر متوقف است.

ابتکار اشاره کرد: متاسفانه جاده جنگل ابر بخشی از آن مربوط به گذشته بوده و ما میراثی که مربوط به گذشته بوده در اختیار دارد. رویکرد کلی دولت و سازمان حفاظت محیط زیست این است که جنگل ابر حفظ شود و همچنین مقامات استانی و وزارت راه معتقدند ضرورتی بر احداث جاده ابر نیست و ما نیز بر اساس وظایف خود اقدام خواهیم کرد.

معاون رئیس جمهور ادامه داد: فضای عمومی دولت به این سمت است که مردم و دانشگاهیان در تمامی مسائل ورود کرده و نقد کنند. گفتمان مردمی در دولت فعلی شکل گرفته و دولت از نقد استقبال می‌کند.

وی با اشاره به اینکه تشکل‌های در حفاظت از محیط زیست بسیار فعال هستند، گفت: به نفع کشور است که مردم در تمام مسائل ورود کرده و مشارکت داشته باشند و دیدگاه‌های خود را بیان کنند.

ابتکار ادامه داد: معاون سازمان حفاظت از محیط زیست اخیرا به خوزستان رفته و جلساتی با سازمان‌های مردم نهاد داشت و استقبال و حساسیت مردم را نسبت به رود کارون را از نزدیک دید. موضوع رود کارون مربوط به حق‌آبه کارون، آلودگی کارون و استان خوزستان و بالادست است که حساسیت و علاقه مردم خوزستان به کارون فوق‌العاده بوده و آنها از سازمان محیط زیست مطالبات بسیاری دارند.

رئیس سازمان حفاظت از محیط زیست بیان کرد: رود کارون با مشارکت مردم با وجود تلاش‌هایی که دولت در حال انجام است احیا خواهد شد، اخیرا یک تصفیه خانه در اطراف کارون احداث شده است در خصوص رودخانه کارون در شبکه‌های اجتماعی انتقادهای زیادی وجود دارد که باید بگویم که حق مردم است خیلی جاها نقد کنند.

ابتکار در خصوص آشوارده بیان کرد: تنها 10 درصد آشوراده مربوط به گردشگری طبیعی است و واگذاری این منطقه به هیچ‌وجه ممکن نیست. در خصوص آشورا ده تفاهم‌نامه‌ای با سازمان میراث فرهنگی امضا شده است که چارچوب‌هایی در این خصوص تعریف کردیم که گردشگری طبیعی برای این منطقه مشخص شود ولی فعالیت‌های سنگین از جمله دخل و تصرف و تخریب به هیچ عنوان صورت نگیرد و سازمان محیط زیست هیچ‌گاه اجازه چنین اقدامی را نخواهد داد؛ در واقع ضوابط گردشگری طبیعی را پیاده کردیم که این امر بر اساس ضوابط صورت گیرد و الزامات رعایت شود.

وی با بیان اینکه هیچ‌گاه آشورا ده را واگذار نمی‌شود چرا که جزو اراضی ملی است، افزود: فقط پیش‌بینی شده است که زون گردشگری گسترده و متمرکز در این جزیره صورت گیرد و تنها 10 درصد این عرصه گردشگری طبیعی داشته باشند و مابقی دست‌نخورده خواهد ماند.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در خصوص تالاب میانکاله نیز گفت: مطالبات محلی در خصوص گردشگری طبیعی در این تالاب وجود دارد؛ بسیاری از تالاب‌های ما دچار بحران هستند بنابراین ما این امررا در خصوص تالاب میانکاله انجام دادیم وگرنه دوست داریم در راستای تالاب هامون نیز این اقدام صورت گیرد ولی سرمایه‌گذار وجود ندارد.

رها سازی آب در هورالعظیم برای مقابله با گرد و غبار

دو دریچه اول و دوم حوضچه شماره 3 هورالعظیم که برای فعالیت های نفتی در سال 1389 مسدود شده بود، هفته گذشته بازگشایی شد و اکنون در مجموع حدود 4 متر مکعب در ثانیه آب در این منطقه رهاسازی می شود. این اقدام به دنبال پیگیری های یک سال گذشته برای حفاظت از تالاب هورالعظیم و اجرایی شدن تعهدات مندرج در کمیته های بررسی گزارشات ارزیابی زیست محیطی میادین نفتی آزادگان شمالی و جنوبی و پیگیری های حقوقی و قضایی برای تأمین حقابه صورت گرفته و در نهایت با همکاری وزارت نفت و شرکت ملی نفت ایران به سرانجام رسید. 

پیش بینی می شود به همین علت عرصه ای به وسعت هشت تا ده هزار هکتار به تدریج و طی یک سال آینده، آبگیری و احیاء شود.

امیدوارم این رخداد به فعالیت های مقابله با گرد و غبار کمک کرده و از میزان غبار ناشی از منشاء داخلی در کشور برای استان خوزستان بکاهد. از همه کسانی که در این مورد یادآوری کردند و تذکر دادند تشکر می کنم. عکس مربوط به بازشدن دریچه ها و جاری شده آب در هورالعظیم است.

دو هفته پیش از آن دکتر متصدی معاون محیط زیست انسانی سازمان پیگیر این موضوع در سفری به اهواز بود. طی سال گذشته توجه به مسائل آلودگی هوا در سطح ملی باعث شد تا 31 هزار بشکه از تولید نفت ترش در مقابله با آلودگی هوا کاهش یابد و راه اندازی طرح آماک در دوماه آینده جامه عمل بپوشد. اینها به علاوه مالچ پاشی و نهالکاری در 200 هزار هکتار البته از جمله پیگیری های جلسه دو ماه پیش با حضور مسوولان سازمان حفاظت محیط زیست، وزارت نفت و وزارت بهداشت بود. 

خوشبختانه طی سفر معاون سازمان و هماهنگی های مدیرکل استان راه اندازی واحد تصفیه فاضلاب صنعتی کشت و صنعت نیشکر دهخدا نیز انجام و به بهره برداری رسید. این یکی از بهترین و مجهزترین سیستم های تصفیه فاضلاب با روش های بیولوژیکی و سازگار با محیط زیست و قادر به تصفیه روزانه 1200 مترمکعب فاضلاب صنعتی است. البته تصفیه خانه کشت و صنعت دعبل خزاعی نیز در دست احداث است. 

تشکیل جلسه شورای حفاظت کیفی رودخانه کارون و مدیریت پسماند استان خوزستان هم در دستور کار این روزها بوده است. قرار است موضوع رهاسازی آب در حوضچه شماره 3 تالاب هورالعظیم و آبدارشدن 8 هزار هکتار آن در این هفته صورت برای غرب رودخانه کارون نیز برنامه مدیریتی محیط زیست با نفت تنظیم شده است. 

درخصوص انتقال آب از سرشاخه های کارون هم این توضیح مهم است که انتقال آب از سرشاخه های بین حوضه ای به عنوان خط قرمز سازمان حفاظت محیط زیست بوده و باید با رعایت مسائل و ارزیابی زیست محیطی انجام شود. تاکنون در رابطه با هیچ پروژه ای در این خصوص تصمیم گیری نشده است که درمورد رودخانه کارون نیز این امر صادق است و ما حتی برای انتقال آب درون حوضه از سد زاینده رود به اصفهان نیز با توجه به اینکه این طرح درون استانی بوده است با 12 شرط – آن هم فقط برای آب شرب از لوله به لوله- اجازه فعالیت داده ایم. البته دستگاههای دیگر هم در این زمینه مسئولیت دارند که با ساز و کارهای فرابخشی انتظار می رود وظایفشان را به خوبی انجام دهند.

جایزه مینروا

فکر کردم شاید لازم باشد تاکید کنم که جایزه مینروا، یک جایزه معنوی و غیرنقدی است؛ یک پلاک کوچک.

برنامه های روز دوم سفر به ایتالیا و جایزه مینروا

روز دوم سفر به ایتالیا هم برنامه های متعددی داشتیم که با شرکت در برنامه زنده شبکه بین المللی ایتالیا (RAI) و همچنین چندین مصاحبه اختصاصی با رسانه های ایتالیایی آغاز شد. عموم سئوالات در ارتباط با روابط بین ایران و ایتالیا، نتیجه مذاکرات هسته ای، وضعیت زنان در ایران، مفاد تفاهم نامه زیست محیطی امضاء شده، فرآیندهای قضایی در ایران، موضوع اسید پاشی و موضع ایران در مقابل داعش، همچنین موضع ایران در مذاکرات تغییرات آب و هوا بود.

بعد از آن با رییس مجلس ایتالیا خانم 'لئورا بولدرینی' در محل پارلمان آن کشور دیدار داشتم. خانم بولدرینی با اشاره به اینکه جامعه بین الملل باید با دیدی مثبت به تحولات جدید و تعامل سازنده ایران بنگرد، از حضور و فعالیت گروههای تکفیری نظیر داعش در منطقه خاورمیانه ابراز نگرانی کرد و گفت: اسلام دین محبت و مداراست و تفکرات متحجرانه چنین گروههایی ارتباطی به اسلام واقعی ندارد.

خانم بولدرینی بر ضرورت همکاری های دو جانبه تاکید و اظهار امیدواری کرد دو کشور در زمینه هایی مثل محیط زیست بتوانند با هم همکاری های موثری برای دو کشور و نیز محیط زیست جهانی داشته باشند.

من هم در این دیدار با ارایه خلاصه ای از نتایج سفر دو روزه ام به رم، دیدگاههای خود را درباره چالش های زیست محیطی جهان و راههای مبارزه با آن بیان کردم.

در این جلسه خانم 'دبورا برگامینی' رییس گروه دوستی پارلمانی ایتالیا با ایران هم حضور داشت و بر اهمیت توسعه روابط میان دو کشور تاکید کرد.

برنامه بعدی سخنرانی در موسسه آموزش دیپلماتیک ایتالیا  (SIOI) برای دانشجویان، فعالین و علاقمندان به مباحث ایران یا محیط زیست  بود. در این سخنرانی با اشاره به تحولات ایران و رویکرد این کشور در دوره دکتر روحانی برای بهبود مناسبات، بر نقش جدید و مثبت ایران در معادلات بین المللی تاکید کردم و با اشاره به مشکلات و ناپایداری های موجود در جهان مانند روند جنگ ها، فقر، گرسنگی و تخریب محیط زیست گفتم: این چنین روندهای ناخوشایندی ناشی از برخی معادلات حاکم بر جهان کنونی عملا مجالی برای زندگی خوب و اهداف انسان دوستانه باقی نمی گذارد. از این جهت است که برخی معتقدند برای نجات کره زمین از جنگ و خشونت و تخریب محیط زیست باید نگاهها از درون عوض شود، یعنی انسان ها تغییری را در درون خود جستجو کنند.

بعد به دیدگاههای سهروردی به عنوان یکی از بزرگترین فلاسفه جهان و کتاب اسفار اربعه او اشاره کردم و گفتم: سهروردی معتقد بود انسان ها برای دستیابی به تعالی باید سفر درون را تجربه کنند و برای اینکه شایسته رهبری جامعه خود باشند می بایست چنین سفری را برای کسب درجات معنوی، گذر از خود بینی، خود پسندی و فساد طی کرده باشند. در این صورت است که می توانند به به اعتلای فکری و روحی برسند و جوامع خود را از مشکلاتی مانند جنگ یا تخریب محیط زیست برهانند.

پس از سخنرانی ام، پرسش های متعددی از سوس حضار مطرح شد که با سئوالاتی که خبرنگاران در مصاحبه صبح پرسیدند تقریبا مشترک بود و سعی کردم به همه آنها پاسخ گویم.

آخرین برنامه حضور در مراسم جایزه مینروا بود. چندی قبل سفیر ایتالیا موضوع اعطای این جایزه را خبر داد و قرار شد چنانچه امضای تفاهم نامه به نتیجه رسید و سایر برنامه های همکاری فراهم شد، در این مراسم هم شرکت کنم.

این جایزه در رده بندی های هنر، اطلاع رسانی، نوآوری و مدیریت سیاسی برای زنان و متعلق به بنیاد غیردولتی مامولتی است که از سال 2009 به نام خانم مامولتی مینروا روزنامه نگار و فعال اجتماعی آن کشور و پس از درگذشت وی ایجاد شده و تحت حمایت رییس جمهور ایتالیا فعالیت می کند.

 در این مراسم پس از دریافت جایزه که جنبه معنوی و غیرنقدی داشته و شامل یک پلاک است گفتم: این جایزه را به نمایندگی از همه زنان ایرانی دریافت می کنم که با تلاش ها و فداکاری های خود، دستاوردهای بزرگی را برای کشور ایجاد کرده اند. زنان ما در عرصه های مختلف علمی، هنری، ورزشی، همچنین در مسئولیت های مختلف در دولت و مجلس نقش آفرین بوده اند و دریافت این جایزه در زمان کنونی از آن جنبه بسیار مهم است که ایران اکنون دولتی دارد که با سیاست اعتدال، هم در داخل و هم در دنیا تلاش می کند.

همین طور گفتم: این جایزه نشان پیوندی عمیق میان مردم ایران و ایتالیاست. با وجود تفاوت ها و تنوع فرهنگی میان ما، دریافت جایزه مینروا نشان می دهد که در عین تکثر، در پیروی از یک سری اصول مشترک مانند عدالت خواهی، کمال طلبی، فداکاری و دوست داشتن طبیعت و محیط زیست دارای نزدیکی و حتی وحدت هستیم.  ضمن تشکر امیدوارم ایران و ایتالیا بتوانند با یکدیگر برای پیشبرد صلح، تامین امنیت و محیط زیست سالم همکاری داشته باشند.

در این مراسم برگزیدگان به جز دو نفر ایتالیایی بودند. به غیر از من، یک بانوی تونسی نیز به خاطر مقابله با خشونت علیه زنان با ایجاد یک مرکز خیریه آموزشی بزرگ در تونس، جایزه مینروا را دریافت کرد.

در سال های پیش این جایزه از جمله به افرادی مانند لبنا خلد القاسیمی وزیر روابط خارجی و تجارت و وزیر سابق اقتصاد و برنامه ریزی امارات متحده عربی، نوژا اسکالی وزیر همبستگی زنان، خانواده و توسعه اجتماعی مراکش، لوسیا آنونزیاتا روزنامه نگار و فعال اجتماعی ایتالیایی، هاله بریدی بانوی ایرانی الاصل و یکی از مدیران بانک جهانی، ایرینا بوکووا دبیرکل یونسکو به خاطر فعالیت در زمینه صلح و همبستگی و فوزیه کوفی از افغانستان به خاطر فعالیت در زمینه حقوق زنان و نیز رییس فعلی پارلمان ایتالیا اعطاء شده است. 

برنامه های روز اول سفر دو روزه به ایتالیا

در ایتالیا هستم. دیروز صبح خیلی زود همراه چند تن از همکاران وارد رم شدیم؛ برای انجام مذاکرات دوجانبه به منظور توسعه همکاری و امضای تفاهم نامه زیست محیطی، همین طور انجام بازدیدها و تبادل تجربیات.

در اولین ساعات ورود، طی یک صبحانه کاری با خانم اِما بِنینو وزیر سابق امور خارجه ایتالیا در مورد توسعه همکاری ها و مناسبات میان ایران و ایتالیا در حوزه های اجتماعی گفت و گو کردم. خانم بنینو که از فعالین اجتماعی و سیاسی ایتالیا محسوب می شود با اشاره به برگزاری اکسپو 2015 در ایتالیا و برنامه ای که در این نمایشگاه برای معرفی نقش زنان در کشاورزی طراحی شده است، پیشنهاد کرد تا ایران در این بخش فعالانه شرکت کرده و برای تبیین توانایی و کارآیی زنان برای کاهش تولید پسماندهای غذایی و کشاورزی همکاری کند.

بعد از آن با حضور در مرکز تحقیقات محیط زیست ایتالیا که از مهم ترین مراکز سنجش و اندازه گیری آلاینده ها و پژوهش های مربوطه در این کشور است، از آزمایشگاهها و تجهیزات مختلف بازدید کردم و نیز در سخنانی در جمع مسئولین آن مرکز، فعالیت ها و اقدامات برای بهبود وضعیت محیط زیست در ایران و زمینه های همکاری در بحث پایش محیط زیست را مورد تاکید قرار دادم.

بعد هم نوبت دیدار با پائولو جنتیلونی وزیر امور خارجه ایتالیا رسید. در این ملاقات پیرامون استمرار مذاکرات ایران با 1+5 و فضای مثبت کنونی صحبت شد. همچنین در مورد اهمیت توسعه همکاری در ابعاد اقتصادی و دیپلماتیک و ضرورت گفت و گو در حوزه های محیط زیست، فرهنگ و مباحث حقوقی.

آقای جنتیلونی با ابراز خرسندی از اینکه اولین دیدارش با یک مقام ایرانی پس از انتصابش در سمت وزیر خارجه این ملاقات است، نقش ایران را در منطقه و دنیا با اهمیت خواند و تاکید کرد که ایران همواره برای تقویت روابط با جهان تلاش کرده است. او گفت زمینه های همکاری زیست محیطی میان دو کشور فراوان است و امیدوار است که امضای تفاهم نامه دو جانبه به اقدامات ارزشمند و دستاوردهای مشترک بینجامد.

دیروز در ادامه برنامه های سفر، یادداشت تفاهم (MOU) میان ایران و ایتالیا برای حفاظت از محیط زیست و توسعه پایدار نیز میان من و آقای جان لوکا گالتی وزیر محیط زیست، زمین و دریای این کشرو به امضاء رسید.

البته امضای تفاهم نامه ها در هر دولتی صورت می گیرد، ولی تلاش من و همکارانم این است که تفاهم نامه های جدید به اقدامات عملی و مفید برای مردم دو طرف بینجامد. به همین خاطر در اینجا خلاصه ای از جزییات مفاد تفاهم نامه با ایتالیا را که چند ماه روی آن کار شده تا هدف ما را محقق کند، منتشر می کنم.

این تفاهم نامه با عنایت به حق همه کشورها در حفاظت از محیط زیست خود برای تقویت بهره برداری منطقی از منابع طبیعی، با یادآوری عضویت جمهوری اسلامی ایران و جمهوری ایتالیا در کنوانسیون چارچوبی سازمان ملل متحد در مورد تغییرات آب و هوا (UNFCCC) و پروتکل کیوتو (KP) الحاقی به این کنوانسیون و همچنین دیگر موافقت نامه های عمده چند جانبه زیست محیطی، با احتساب اینکه در اصل پنجاهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، حفاظت از محیط زیست به عنوان وظیفه عمومی به منظور حفظ و حراست از کیفیت زندگی برای هر دو نسل حال و آینده تلقی شده است، همچنین به منظور پیشگیری و کاهش آلودگی محیط زیست و ارتقای توسعه پایدار، مطابق با اصول اجلاس جهانی توسعه پایدار 2012 و با درک ضرورت ایجاد همکاری نزدیک بین کشورها در زمینه مشکلات مشترک زیست محیطی تنظیم شده است.

براساس این تفاهم نامه طرف ها به طور مشترک برنامه ها، ابتکارها و پروژه های پیشگیری یا کاهش آلودگی محیط زیستی و حفاظت از محیط زیست را به ویژه در ارتقای توسعه منابع انرژی سازگار با محیط زیست و تجدید پذیر، ترویج اقدامات برای انطباق با تغییرات آب و هوا، با توجه خاص به مدیریت آب و اقدامات برای مقابله با بیابان زایی، ترویج خط مشی های مناسب برای حفاظت از تنوع زیستی و محیط زیست دریایی، ترویج و ابداع همکاری های مشترک برای دستیابی به اقتصاد سبز- اشتغال سبز - فناوری سبز و اقتصاد کم کربن ایجاد خواهند کرد.

در پیوست و بندهای مختلف این یادداشت تفاهم نکات قابل توجهی وجود دارد که جنبه های عملی آن را تقویت می کند. از جمله پیوست شماره یک که چارچوب همکاری در زمینه های انرژی و تغییرات آب و هوایی و اجرای اقدامات ملی متناسب برای کاهش انتشار گازهای گلخانه ای را به وجود می آورد و به منزله بخشی جدایی ناپذیر از یادداشت تفاهم است.

همچنین در بندهای مختلف تفاهم نامه، طرف ها متعهد شده اند در صورتی که برنامه های ناشی از این یادداشت تفاهم تحت پوشش نباشد، پروژه های پیشنهادی خود را برای دریافت حمایت مالی در مرحله اجرا و انتشار به طور مشترک به موسسات مالی از قبیل تسهیلات جهانی محیط زیست (GEF) ارایه نمایند.

به این منظور طرف ها موافقت کرده اند "کمیته ای مشترک" برای اجرای یادداشت تفاهم حاضر متشکل از سه نماینده از هر طرف سه ماه پس از امضای تفاهم نامه تشکیل شود و جزییات اجرای آن را دنبال کند.

اجرای این یادداشت تفاهم منوط به تصویب آن از سوی مراجع ملی طرف ها بوده و با کلیه کنوانسیون های بین المللی و پروتکل هایی که دو طرف امضا کرده اند و ضوابط و مقررات ناشی از عضویت در اتحادیه اروپا هماهنگ خواهد بود.

تولید باطری لیتیومی؛ اقدامی برای کاهش آلودگی هوا

تلاش گران و محققان پس از چند ماه فعالیت موفق شدند اولین خط تولید باطری لیتیومی که نسل جدید باطری در دنیاست را در ایران راه اندازی کنند. این اقدام راه را برای تولید موتورسیکلت و خودروی برقی در ایران باز می کند. یکی از جهت گیری های مهم برای کاهش آلودگی هوا در شهرهای بزرگ استفاده از خودروهای برقی و هیبریدی است که آلودگی ندارند. برای تشکر از این تلاش ها به همراه وزیر صنعت، معدن و تجارت دیروز صبح از این خط تولید بازدید داشتیم.

وزیر صنعت در این بازدید گفت که در این خصوص در مقررات صادرات و واردات امسال در دولت تصویب کردیم که تعرفه ساخت و واردات خودروهای برقی و هیبریدی تقریباً صفر شود، یعنی 4 % که دریافت می شود مربوط به مالیات همه کالاهاست. البته این مشوق کفایت نمی کند و دو هفته پیش بسته حمایتی برای تشویق تولید کنندگان و مصرف کنندگان خودروهای برقی وهیبریدی (دوستدار محیط زیست که آلایندگی کمتری دارد) برای تصویب به هیات دولت ارایه شد. همچنین با شهرداری هم صحبت شد و قرار است شهرداری هزینه یک باطری موتورسیکلت های پاک را تقبل کند و این باطری برای چندسال قابل استفاده خواهد بود.