سفر به اسلو

28 خرداد 

سفر دو روزه ای به اسلو داشتم و تا ساعتی دیگر به تهران بازمی گردم. در این سفر برنامه های متعدد و مختلفی داشتم که از جمله آنها ملاقات با نخست وزیر نروژ بود. در دیداربا خانم ارنا سولبرگ نخست وزیر نروژ درخصوص گفتگوهای جاری هسته ای بین ایران و 1+5 گفتم دستیابی به یک توافق عادلانه و متوازن که بتواند حقوق مشروع هسته ای ما را تضمین کند، مورد انتظار است. ایران باتوجه به ظرفیت ها و توانمندی های خود همواره در جهت استقرار ثبات و امنیت پایدار در منطقه حرکت کرده و در ایجاد صلح و ثبات نقش داشته است. رییس جمهور روحانی بر تلاش برای جهانی علیه خشونت و افراط گری تاکید دارد و در مقابل ما گروهی به نام داعش ایستاده که با سوءاستفاده از نام اسلام به دنبال رواج خشونت و تنفر و مخدوش کردن چهره دین است.

خانم سولبرگ هم گفت که کشورش خواستار موفقیت مذاکرات 5+1است. او با اشاره به تحولات مربوط به عراق و سوریه، بر ضرورت حل مشکلات کنونی در خاورمیانه صرفا از طریق راه حل سیاسی تاکید کرده و نقش آفرینی کشورهای منطقه برای حل بحران ها را مهم ارزیابی کرد. 

 همچنین در ملاقات با وزیر آب و هوا و محیط زیست نروژ خانم تینه سوندتوفت بر ضرورت همکاری های دوجانبه تاکید کردم و با اشاره به اهمیت موضوع تغییرات آب و هوایی خواستار همگرایی هر چه بهتر برای مقابله مناسب با مسئله تغییر اقلیم شدم.

وزیر محیط زیست نروژ هم با اشاره به اهمیت جایگاه و تلاش های ایران برای حل معضلات محیط زیستی به خصوص در منطقه، خواستار ایجاد زمینه های همکاری با جمهوری اسلامی ایران شد.

یکی از برنامه ها شرکت و سخنرانی در مرکز تحقیقات محیط زیست و تغییر اقلیم و در جمع نمایندگان موسسات تحقیقاتی، اجرایی و بخش خصوصی به منظور همکاری های محیط زیستی بود. رییس این مرکز تحقیقات، معاون وزیر خارجه نروژ و و نمایندگان بخش خصوصی نروژ نیز در این نشست صحبت کردند و من هم با اشاره به برنامه های دولت تدبیر و امید و توجه ویژه آن به حوزه محیط زیست بر رویکرد اخیر ایران در زمینه تقویت دیپلماسی محیط زیست در دنیا و منطقه تاکید کردم. همین طور با اشاره به راه اندازی صندوق ملی محیط زیست و اصلاح رویکرد نمایشگاه بین المللی محیط زیست، این دو عرصه را ابزار مهم تشویقی برای بخش های اقتصادی عنوان کردم. 

در این جلسه چند گزارش در مورد فناوری های جدید سبز از سوی نروژی ها ارایه شد. از جمله نوعی فناوری که به وسیله انرژی خورشیدی دستگاههای آب شیرین کن و کشت گلخانه ای را در منطقه ای بیابانی راه اندازی کرده اند. برخی شرکت هایی هم که سابقه همکاری با ایران داشتند تجربیات خود را بیان کرده و قرار شد کار گروهی فنی برای همکاری ایجاد شود. 

همچنین در دیداری با اعضای کمیسیون سیاست خارجی پارلمان نروژ درباره همکاری های متقابل دو کشور در زمینه های مختلف محیط زیستی، بین المللی، منطقه ای و دو جانبه گفت و گو شد. بر نقش جمهوری اسلامی ایران برای حفاظت از محیط زیست منطقه تاکید کردم و ضرورت توجه جامعه بین الملل به آثار تغییرات آب و هوایی مانند گرد وغبار را مورد اشاره قرار دادم. 

با وزیر امور خارجه هم دیدار داشتم و از وی خواستم برای حل مشکلات دانشجویان ایرانی در نروژ تلاش کند. 

مصاحبه و پاسخ به سئوالات خبرنگاران متعدد هم که در سفرها اجتناب ناپذیر است

رد پای اکولوژیک ایران

25 خرداد 

در جلسه اخیر دولت گزارش بررسی ظرفیت زیستی در ایران و جهان را ارایه دادم. 

منحنی رد پای اکولوژیک ایران نشان می دهد که تا سال 1975 با ظرفیت زیستی برابری کرده و از آن سال تاکنون بیشتر و بیشتر شده است. باید به طور جدی به اقتصاد سبز اندیشید و عمل کرد. در همین جلسه تسهیلات حمایت از توسعه فضاهای سبز پایدار با آبیاری مکانیزه در شهرها به تصویب رسید.

شوراها بازوی حفاظت از محیط زیست

23 خرداد

با ٣٠/٠٠٠ شورای شهر وروستا برای اجرای برنامه ها و سیاست های محیط زیست همکاری خواهیم کرد. دیروز در شورای عالی استان ها قرار همکاری برای آموزش و توانمندی شوراها را در زمینه مسایل مختلف محیط زیست امضا کردیم. شوراها قوی ترین شبکه مدیریت محلی هستند و وظایف قانونی زیادی در زمینه محیط زیست دارند.

ماجرای هورالعظیم

20 خرداد

ماجرای هورالعظیم این است که به عنوان بخش بزرگی از منطقه خوزستان اگر خشک شود یکی از کانون های مهم گرد و غبار برای هموطنان خوزستانی به حساب می آید. در ماههای اخیر تلاش ها برای مقابله با گرد و غبار مشخصا به دو بخش درون مرزی و برون مرزی تقسیم شده و با توجه به اینکه مهار کانون های خارجی گرد و غبار به دلیل شرایط بحرانی و جنگی منطقه بسیار مشکل و تا حد زیادی خارج از اراده ماست، به کانون های گرد و غبار داخلی توجه ویژه ای داشتیم. به خصوص که در اثر خشکسالی سال های گذشته دشت های وسیعی از خوزستان که قبلا در آن کشاورزی صورت می گرفت و زمین ها مرطوب بود، اینک رها شده و به کانون های گرد و غبار تبدیل شده اند. بررسی ها و مطالعات اخیر به دور از فرافکنی بوده و نشان می دهد بیش از 300 هزار هکتار کانون گرد و غبار در خوزستان وجود دارد که 280 هزار هکتار آن وضعیت بحرانی دارد. با مصوبه دولت اکنون 30 هزار هکتار از این وسعت توسط سازمان جنگل‌ها و مراتع در حال احیاست. بر اساس مصوبه دولت در بهمن ماه سال گذشته 8000 نهال‌کاری انجام شده و 6300 عدد نهال نگهداری شده که در نیمه دوم امسال کاشته خواهد شد. 

در مورد تالاب هورالعظیم حالا با تصمیمات گرفته شده در سطح ملی و استانی و هماهنگی با وزارت نفت و با برداشتن موانع ورود آب، اکنون بخشهایی از این تالاب احیا شده است. ارزش اقتصادی تالاب هورالعظیم برای جوامع محلی هر هکتار حدود 15 هزار دلار محاسبه شده که بسیار بالاتر ارزش اقتصادی زمین های کشاورزی است. 

دیروز به محض ورود به اهواز با هلی کوپتر برای بازدید از کانون های شناسایی شده گرد و غبار و اقدامات صورت گرفته بر فراز استان خوزستان پرواز کردیم و بعد در ناحیه مرزی به دیدار هورالعظیم رفتیم؛ همراه هیاتی فرابخشی از وزارتخانه ها و سازمان های ذی ربط. چرا که هیچ کدام از برنامه‌های سازمان حفاظت محیط زیست نمی تواند تک‌سازمانی به نتیجه برسد بلکه باید با همکاری سایر دستگاه‌ها و به صورت فرابخشی انجام می‌شود. در واقع کار سازمان ایجاد همین هماهنگی برای حفاظت از محیط زیست میان همه دستگاههاست.

بخش های وسیعی از هورالعظیم حالش خوب شده و به جای صحرای پر از گرد و غبار، سر سبز و پر طراوات میزبان ما شد. همراهان خواستند تا بیشتر از وضعیت تالاب مطلع شوند. بنابراین در چند قایق مرزبانی تقسیم شدیم. اما یکی از قایق ها در ابتدای راه واژگون شد و همه سرنشینان در آب افتادیم. خوشبختانه همگی شنا بلد بودند و هور نیز بسیار با ما مهربان بود. چرا که به رغم خطری جدی، هیچکس آسیبی ندید و جلسات کاری سفر شاید با تاخیری یک ساعته، به طور کامل ادامه یافت. خوشبختانه هوای گرم خوزستان، لباس های خیس همراهان را هم به سرعت بر تنشان خشک کرد و با هم برای حضور در جلسه ستاد استانی مقابله با گرد و غبار ساعتی بعد وارد استانداری شدیم... 

فداکاران محیط زیست

امسال در مراسم جایزه ملی محیط زیست، رتبه دوم در بخش اشخاص به طور مشترک به آقایان مظفر عبدی و صلاح الدین میرانی اعطا شد. این دو نفر به خاطر ایثار و از خودگذشتگی برای اطفای حریق منطقه حفاظت شده بوزین و مرخیل در استان کرمانشاه با آثار ناشی از سوختگی زندگی می کنند. بنظرم رسید رییس جمهور با قدرشناسی خاصی هنگام اعطای جایزه از این دو نفر استقبال کرد.

سال گذشته در یکی از سفر های استانی این دو نفر را که از نیروهای داوطلب مردمی بودند ملاقات کردم. آنها از بی توجهی کامل دولت قبل هنگام بروز این حادثه (4-5 سال پیش) گلایه داشتند. دیروز همچنین گروه های مرتبط حمایتی مانند سازمان های بیمه ای در مراسم هدایایی به آنها تقدیم کردند. 

درود بر مردمان با شرافت و غیرت مند سرزمینمان

رییس جمهور روحانی در مراسم جایزه ملی محیط زیست

رییس جمهور 17 خرداد ماه در مراسم اعطای جایزه ملی محیط زیست و به مناسبت هفته گرامی داشت محیط زیست گفتند: 

- حفظ آب، خاک و هوا جزو موارد امر به معروف و آلوده کردن طبیعت نیز منکر است.

- باید نسبت به طبیعت احساس و وظیفه دینی، شرعی، ملی، انسانی و اجتماعی داشت.

- اگر همه دست به دست یکدیگر ندهیم دولت در حفظ و احیاء محیط زیست موفق نخواهد بود.

- گناه، تنها غیبت و یا رعایت نکردن برخی از احکام نیست. یکی از وجوه گناه ظلم در حق طبیعت است، مولای متقیان می‌فرمایند: «انسان در برابر خداوند و در برابر سرزمین‌ها، ابنیه و حتی حیوانات مسئول است». 

- باید نسبت به صدماتی که به طبیعت می‌زنیم توبه کرده و با بازگشت به مسیر صحیح، نسبت به احیاء محیط زیست اقدام کنیم.

- امروز بنزین تولید شده در مجتمع‌های پتروشیمی کنار گذاشته شده و بنزین یورو۴ در کلانشهرها عرضه می‌شود که تأثیر خوبی در کاهش آلودگی هوا داشته است.

- اگر سوخت و خودرو استاندارد شد، شهروندان هم نسبت به سلامت وسیله نقلیه خود مانند معاینه فنی حساسیت داشته باشند.

- در سال ۹۳، ۲۵۰ هزار دستگاه خودروی فرسوده اسقاط شد.

- در حال حاضر بسیاری از مراکز صنعتی و نیروگاه‌های کشور به جای سوخت مازوت که آلودگی بسیاری تولید می‌کنند، از گاز استفاده می‌کنند.

- کارشناسان معتقدند برای جبران یک سال فشار بر طبیعت به ۱.۵ سال زمان نیازمندیم. فرآیند جبران تخریب ۱۰ ساله دریاچه ارومیه نیز در کمترین حالت به ۱۵ سال زمان نیاز دارد.

- بهشت و جهنم به افکار و رفتار ما نسبت به خود، انسان‌های دیگر و طبیعت ارتباط دارد، ما نمی‌توانیم جنگل‌ها را نابود کنیم و در انتظار هوای سالم و اکسیژن باشیم.

- دو عامل افزایش جمعیت و ورود فناوری‌های نوین بدون محاسبه پیامدها و عوارض آن به عنوان عوامل مخرب محیط زیست شناخته می شوند.

- برای استفاده صحیح از فناوری به منظور حل مشکلات محیط زیستی مانند تبدیل زباله‌ به منابع انرژی و دفع صحیح فاضلاب‌ها و پسماندها دولت کارهایی را شروع کرده است، اما نیازمند برداشتن گام‌های سریع تر و بلندتر هستیم.

- محیط‌ بانان کشور کاری ملی انجام می‌دهند و برای حفظ زندگی و سلامت مردم بار سنگین حفاظت از محیط زیست را بر دوش می‌کشند، کار آنها فضیلتی شایسته تقدیر است.

شعار روز جهانی محیط زیست: 7 میلیارد رویا؛ یک سیاره، با احتیاط مصرف کنیم

سفیران وزرشی محیط زیست

در دهه اول خردادماه و در آستانه هفته محیط زیست، ورزشی ها و محیط زیستی ها در هتل المپیک گرد آمدند تا کاری نو را آغاز کنند. در این مراسم که عنوان همایش، ورزش، جوانان و محیط زیست را داشت، تعدادی از ورزشکاران عنوان سفیران محیط زیست گرفتند تا در این زمینه تلاش بیشتری داشته باشند. تا آنجا که به خاطر دارم خانم ها لیلا رجبی، فاطمه منتظری، اکرم خدابنده و آقایان علی دایی، یوسف کرمی، کیانوش رستمی، آندرآنیک تیموریان، حمید سوریان، صادق بیگدلی، عظیم قیچی ساز، پوریا طالبی، ابراهیم جوادی و بهداد سلیمی. تفاهمنامه همکاری سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت ورزش و جوانان هم با هدف هم افزایی این دو حوزه به امضا رسید. 

جالب اینکه در این همایش خرس سیاه به عنوان نماد فدراسیون جودو، خرس قهوه ای نماد فدراسیون کشتی و عقاب نماد فدراسیون وزنه برداری معرفی شدند. بخش های ورزشی استان های مختلف نیز یک گونه در خطر انقراض استان خود را به عنوان نماد ورزشی انتخاب می کنند که بر این اساس استان خوزستان گوزن زرد ایرانی، البرز ماهی قزل آلای خال قرمز، سیستان و بلوچستان تمساح تالابی، گیلان فوک خزری و آذربایجان غربی میش مرغ را برگزیده اند. برای سایر فدراسیون ها نیز گونه هایی پیشنهاد شده که در دست بررسی و تصمیم گیری است. 

در این همایش، «زیست توپ» منقش به انواع گونه های جانوری به موزه فدراسیون بین المللی فوتبال (فیفا) اهدا شد. زیست توپ، توپی منقش به 32 گونه جانوری در خطر انقراض کشورهای شرکت کننده در مسابقات جام جهانی فوتبال 2014 برزیل است.

قهرمانان ورزشی الگوهای رفتاری جوانان و نوجوانان هستند و با آغاز و تداوم همکاری بین جامعه ورزشی و محیط زیست، امیدها به افزایش آگاهی عمومی از طریق ورزشکاران فزونی می یابد.

این هم روایتی است!

به روال سی و چند سال گذشته، امروز هم در راهپیمایی روز قدس به عنوان نمادی از ایستادگی مقابل ظلم، عازم خیابان انقلاب شدم. بسیاری از مردم؛ پیر و جوان و زن و مرد و کودک در زیر آفتاب داغ نیمروزی تیرماه آمده بودند وبا چهره های گشاده آشنایی می دادند و حتی برخی در فرصتی کوتاه طی راه به بیان مسایل می پرداختند. 

اما در این میان گروهی اندک البته با صدایی بلند و به نظر هدایت شده هم بودند که در بزنگاه هایی جلو آمده و با پرخاش مسایلی را مطرح کردند. مثلا اینکه چرا من خواستار رسیدگی به سگ کشی شده ام!

جالب اینکه به طور هماهنگ شعارهای مرگ بر فتنه گر هم سر می دادند. اما من هر چه به اطرافم نگاه کردم فتنه گری ندیدم!

ظاهرا دلواپسان از یاد برده اند که روز قدس نمادی از وحدت همه انسان های آزادی خواه علیه ظلم است؛ آن هم در شرایطی که تلاشی عامدانه برای تفرقه میان اقوام و مذاهب مختلف در جریان است. یکی از آنها معترض بود که چرا به وضعیت آلودگی هوای تهران نمی رسید. پاسخ دادم آلودگی ناشی از سوخت های فسیلی مانند بنزن که بدترین و خطرناک ترین نوع آلودگی است، با تلاش های دولت یازدهم کاهش یافته و افزایش تعداد روزهای سالم گواه این مهم است. 

خبرنگاران هم فراوان بودند با سئوالات متعدد. خبرنگار تلویزیون آلمان پرسید آیا شعارها مغایرتی با روند مذاکرات ندارد؟ گفتم: مذاکرات روند خود را دارد و لازم است با نتیجه ای متعادل و در برگیرنده حقوق ایرانیان به اتمام برسد. 

در مورد آثار جنگ در منطقه بر محیط زیست سوال شد که به نامه سال گذشته ام خطاب به آقای بانکی مون در مورد وضعیت اسفناک محیط زیستی غزه اشاره داشتم.

هنگام مصاحبه ها و حضور مردمی که با علاقه پیگیر مسایل بودند، باز صدای تعداد قلیلی سازماندهی شده شنیده می شد که مرگ بر فتنه گر و منافق می گفتند. همان جا به یکی از خبرنگاران گفتم گویا برای عده ای همدلی و همزبانی بین دولت و ملت هیچ مفهومی ندارد.

مصوبه دولت یازدهم: حداکثر امتیاز سختی کار برای محیط بانان

9 خرداد 

روز چهارشنبه در جلسه هیات دولت پرداخت فوق العاده سختی شرایط کار محیط بانان که سقف آن 3 هزار امتیاز است به طور کامل به تصویب رسید. این مصوبه در بهبود دریافتی و معیشت محیط بانان تاثیر گذار خواهد بود.

در یک سال و نیم گذشته البته اقدامات متعددی در این زمینه صورت گرفته که از جمله از سر گیری تعیین و پرداخت حق الکشف به محیط بانان بوده و بر این اساس هر محیط بانی که موفق به کشف جرمی شود، حق الکشف دریافت می کند.

محیط بانان همواره با خطرهای زیادی مانند درگیری مسلحانه، عبور از مسیرهای سخت، مناطق بیابانی،کوهستانی، مواد سمی، تله های انفجاری و آتش سروکار دارند، بنابراین حمایت از آنها جزو برنامه های اصلی دولت یازدهم است. 

در سال 93 حدود 850 محیط بان دوره های آموزشی را نیز گذراندند و این روند همچنان ادامه دارد. به علاوه اجرای درجه بندی محیط بانان که در چند سال گذشته متوقف شده بود، در یک سال و نیم گذشته از سرگرفته شده است. محیط بانان بر اساس آیین نامه ستاد یگان حفاظت محیط زیست می بایست درجه بندی شوند و بر این پایه به درجه سر محیط بان و یا رییس یک پارک ملی برسند که این امر نیز می تواند در ارتقای انگیزه خدمت و بهبود شرایط معیشتی ایشان موثر باشد. 

تجهیز محیط بانان هم از دیگر اقداماتی است که انجام شده، اگر چه هنوز راه زیادی در پیش داریم اما تاکنون در حد توان موفق به تجهیز برخی محیط بانان به موتورسیلکت و خودروهای مخصوص شده ایم، همچنین در برخی از مناطق حفاظت شده و پارک های ملی دوربین نصب شده است. استفاده از پهپاد برای حفاظت از مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست هم به طور آزمایشی شروع شده است. 

در ابتدای دولت یازدهم حکم اعدام هشت محیط بان صادر شده بود که با اقدامات صورت گرفته حکم 6 محیط بان لغو شده و برای آزادی دو محیط بان دیگر تلاش می کنیم.